Home ΣΥΝΑΞΑΡΙΣΤΗΣ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 1 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ

1 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ

910
Συναξάρι Οκτωβρίου
1 Ὀκτωβρίου
  • Ὁ Ἅγιος Ἀνανίας ὁ ἀπόστολος
  • Ὁ Ὅσιος Ῥωµανὸς ὁ μελῳδός, ὁ ποιητὴς τῶν Κοντακίων
  • Οἱ Ἅγιοι Μιχαήλ, ἡγούµενος τῆς Μονῆς Ζώβης, καὶ 36 ἄλλοι ὁσιοµάρτυρες
  • Ὁ Ἅγιος Δοµνῖνος
  • Ὁ Ὅσιος Ἰωάννης ὁ ψάλτης, ὁ καλούµενος Κουκουζέλης
  • Ὁ Ὅσιος Γρηγόριος ὁ Δοµέστικος
  • Τῇ αὐτῇ ἡµέρᾳ τὴν ἀνάµνησιν ποιούµεθα τῆς Ἁγίας Σκέπης τῆς Ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡµῶν Θεοτόκου καὶ Ἀειπαρθένου Μαρίας
  • Σύναξις (πανήγυρις) τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου τῆς Γοργοεπηκόου
  • Ὁ Ὅσιος Σάββας ὁ ἐν Βησερίᾳ ὁ θαυµατουργὸς (Ῥῶσος)
 

γιος νανίας πόστολος

Ὑπακούατε «ἐκ καρδίας εἰς ὃν παρεδόθητε τύπον διδαχῆς». Κάνετε ὑπακοὴ µὲ ὅλην τὴν καρδιά σας στὸν ἀκριβῆ κανόνα τῆς χριστιανικῆς διδασκαλίας. Τέτοιος ἄνθρωπος ὑπακοῆς στὸν Θεὸ ἦταν καὶ ὁ ἀπόστολος Ἀνανίας. Διότι, ὅταν ὁ Θεὸς τοῦ εἶπε µὲ ὅραµα νὰ συναντήσει τὸν Σαῦλο, ποὺ ἦταν ὁ φόβος καὶ ὁ τρόµος τῶν χριστιανῶν, ἔκανε ὑπακοὴ στὰ λόγια τοῦ Κυρίου. Ἀµέσως πῆγε στὴν εὐθεῖα ὁδὸ καὶ ἀναζήτησε τὸ σπίτι τοῦ Ἰούδα, ὅπου ἦταν ὁ Σαύλος. Τὸν θεράπευσε, τὸν βάπτισε χριστιανὸ καὶ ἔπειτα αὐτός, µὲ τὸ ὄνοµα Παῦλος, ἔγινε ὁ µέγας Ἀπόστολος τῶν Ἐθνῶν. Κατόπιν ὁ Ἀνανίας πῆγε στὴν Ἐλευθερούπολη, ὅπου µὲ τὴν διδασκαλία του εἵλκυσε στὸν Χριστὸ πολυάριθµες ψυχές. Ὁ θόρυβος ὅµως ποὺ δηµιούργησε ἡ ἀποστολική του δράση, ἔκανε τὸν ἡγεµόνα Λουκιανὸ νὰ τὸν συλλάβει. Χρησιµοποίησε πολλοὺς καὶ ποικίλους τρόπους προκειµένου νὰ ἀλλαξοπιστήσει ὁ Ἀνανίας. Ἀλλὰ ὁ Ἀνανίας ἔµεινε ἀµετακίνητος στὰ χριστιανικά του φρονήµατα. Τότε ὁ Λουκιανὸς τὸν µαστίγωσε µὲ νεῦρα βοδιῶν. Ἔπειτα, µὲ σιδερένια νύχια τοῦ ξέσχισε τὰ πλευρὰ καὶ ἔκαψε τὶς πληγές του µὲ ἀναµµένες λαµπάδες. Τέλος, ἀφοῦ τὸν ἔβγαλε ἔξω ἀπὸ τὴν πόλη, τὸν λιθοβόλησε. Ἔτσι, ὁ Ἀνανίας πῆρε τὸ ἁµάραντο στεφάνι τῆς ὑπακοῆς στὸ θέληµα τοῦ Θεοῦ.

σιος ωµανς µελδς ποιητς τν Κοντακίων

Ὁ Γερµανὸς Κρουµβάχερ πλέκει ἄξιο τὸ ἐγκώµιο τοῦ Ῥωµανοῦ. Ἡ κριτική, λέει, ἀνακήρυξε τὸν Ῥωµανὸ σὰν τὸν µεγαλύτερο ποιητὴ τοῦ βυζαντινοῦ αἰῶνα, ἀληθινὸ Πίνδαρο αὐτοῦ. Κατεῖχε ἀνεξάντλητο πλοῦτο ἰδεῶν, ἀνυπέρβλητη πλαστικότητα φράσεως, µεστὴ καὶ δυνατὴ γλῶσσα, θησαυρὸ ἁρµονίας ποικίλων καὶ καλλιτεχνικῶν ῥυθµῶν. Δυστυχῶς, οἱ βιογραφικὲς πληροφορίες γιὰ τὸν Ῥωµανὸ εἶναι λιγοστές. Ἔζησε τὸν 6ο µ.Χ. αἰῶνα ἐπὶ βασιλέως Ἀναστασίου τοῦ Α´ καὶ ἄλλοι λένε τὸν 8ο αἰῶνα ἐπὶ Ἀναστασίου τοῦ Β´. Στὴν ἀρχὴ ἦταν διάκονος στὴν Ἐκκλησία τῆς Βηρυτοῦ. Ἀπὸ κεῖ πῆγε στὴν Κωνσταντινούπολη, ὅπου διέµενε στὰ κελιὰ τοῦ ναοῦ τῆς Θεοτόκου, ποὺ ἔκτισε κάποιος εὐσεβὴς χριστιανὸς ὀνόµατι Κῦρος. Σύµφωνα µὲ κάποια διήγηση, ὁ Ῥωµανὸς εἶχε µέτρια µόρφωση καὶ τὸ ποιητικό του τάλαντο ἦταν ἄγνωστο ἀκόµα καὶ σ᾿ αὐτὸν τὸν ἴδιο. Παρακολουθοῦσε ὅµως τακτικὰ τὶς κατανυκτικὲς ὁλονυκτίες στὸν ναὸ τῆς Παναγίας τῶν Βλαχερνῶν. Σὲ µία ἀπ᾿ αὐτὲς λοιπόν, γιορτὴ τῶν Χριστουγέννων, ἡ ψυχή του γέµισε τόσο θερµὴ καὶ ἰσχυρὴ κατάνυξη, ὥστε, ὅταν γύρισε στὸ κελί του, εἶδε σὲ ὄνειρο τὴν Θεοτόκο νὰ τοῦ δίνει ἕνα τόµο χαρτὶ γιὰ νὰ τὸν φάει. Ὁ Ῥωµανὸς ξύπνησε καὶ γεµάτος θεία ἔµπνευση συνέθεσε τὴν ἀθάνατη ᾠδὴ στὴν Γέννηση τοῦ Χριστοῦ: «Ἡ Παρθένος σήµερον τὸν Ὑπερούσιον τίκτει». Ἀπὸ τὴν στιγµὴ ἐκείνη, ἡ ποιητικὴ αὐτὴ ἐπιφοίτηση παρέµεινε διαρκὴς καὶ πλούσια στὴν φαντασία καὶ τὴν καρδιὰ τοῦ Ῥωµανοῦ, ποὺ ἀναδείχτηκε ὁ γονιµότερος καὶ ἐξοχότερος τῶν µελῳδῶν τῆς Ἐκκλησίας.

Ο γιοι Μιχαλ, γούµενος τς Μονς Ζώβης, κα 36 λλοι σιοµάρτυρες

Οἱ ὁσιοµάρτυρες αὐτοί ἔζησαν στὰ χρόνια τοῦ βασιλιᾶ Κωνσταντίνου ΣΤ´ καὶ τῆς µητέρας του Εἰρήνης (780). Κατοικοῦσαν στὴν Μονὴ Ζώβη, ποὺ βρισκόταν κοντὰ στὴν Σεβαστούπολη. Ἐπειδὴ τότε ὁ Ἀµηρᾶς τῶν Ἀγαρηνῶν, Ἀλεὶµ ὀνοµαζόµενος, πολεµοῦσε τὴν χώρα ἐκείνη, συνέλαβε καὶ τοὺς ὅσιους αὐτοὺς Πατέρες, καὶ τοὺς παρακινοῦσε νὰ ἀρνηθοῦν τὴν πίστη τοῦ Χριστοῦ. Ὁ δὲ ὅσιος ἡγούµενος Μιχαὴλ ἔλεγξε δριµύτατα τὸν ἀγαρηνὸ ἄρχοντα, τοὺς δὲ μοναχοὺς τοὺς ἐνθάρρυνε νὰ ὑποµείνουν γενναία τὸν θάνατο γιὰ τὸν Χριστό. Ἔτσι, ὅλοι ἀποκεφαλίστηκαν γιὰ τὴν δόξα τοῦ Χριστοῦ.

γιος Δοµννος

Ἔζησε στὰ τέλη τοῦ 3ου αἰῶνα (288) καὶ καταγόταν ἀπὸ τὴν Θεσσαλονίκη. Ὅταν ὁ Μαξιµιανὸς ἔκτιζε βασιλικὰ ἀνάκτορα στὴν πόλη αὐτή, τότε συνελήφθη ὁ Ἅγιος αὐτὸς σὰν χριστιανὸς καὶ κήρυκας τῆς εὐσέβειας. Ὁδηγήθηκε µπροστὰ στὸν βασιλιὰ Μαξιµιανό, ποὺ τὸν κατηγόρησε ὅτι τολµάει νὰ ὁµολογεῖ ἄλλον Θεό, ἀπ᾿ αὐτὸν ποὺ ὁ βασιλιὰς λατρεύει καὶ τοῦ συνέστησε νὰ θυσιάσει στὰ εἴδωλα, ἂν ἤθελε νὰ ζήσει. Ὁ Ἅγιος ὅµως δὲν πείστηκε καὶ ὁ βασιλιὰς διέταξε καὶ τοῦ ξέσχισαν τὸ σῶµα. Ἀλλ᾿ ὁ Δοµνῖνος, ἐνῷ ἔπασχε, περιγελοῦσε τὸν τύραννο. Τότε αὐτὸς διέταξε νὰ τὸν ὁδηγήσουν ἔξω ἀπὸ τὴν πόλη καὶ νὰ τοῦ σπάσουν τὰ σκέλη. Ἀφοῦ λοιπὸν τοῦ ἔκοψαν µὲ τὸν πιὸ ὠµὸ τρόπο τὰ πόδια, ἔµεινε ἀκόµη ζωντανὸς ἑπτὰ ὁλόκληρες ἡµέρες χωρὶς νὰ φάει τελείως. Ἔπειτα, εὐχαριστῶντας τὸν Θεό, τοῦ παρέδωσε τὴν ἁγία του ψυχή.

σιος ωάννης ψάλτης, καλούµενος Κουκουζέλης

Ἄριστος µουσικὸς καὶ καλλικέλαδος. Καταγόταν ἀπὸ τὸ Δυρράχιο, ἔζησε στὰ χρόνια τῶν Κοµνηνῶν καὶ ἦταν ὀρφανὸς ἀπὸ πατέρα. Ἡ εὐσεβὴς µητέρα του, ὅµως, ἔδωσε τὴν εὐκαιρία στὸ παιδί της νὰ µάθει τὰ ἱερὰ γράµµατα καί, ἐπειδὴ ἦταν πολὺ ἔξυπνο καὶ πολὺ καλλίφωνο, ὅλοι τὸ φώναζαν ἀγγελόφωνο. Σὲ κατάλληλη ἡλικία κατέφυγε στὸ Ἅγιον Ὄρος, ὅπου µόνασε στὸ κελὶ τῶν Ἀρχαγγέλων τῆς Μεγίστης Λαύρας. Ἔψαλε στὴν Μεγίστη Λαύρα µαζὶ µὲ τὸν Γρηγόριο Δοµέστικο, ποὺ ἀναφέρουµε ἀµέσως παρακάτω. Ἔτσι ὁσιακὰ ἀφοῦ ἔζησε ὁ Ἰωάννης, ψάλλοντας θεσπέσιους ὕµνους πρὸς τὸν Θεό, ἀπεβίωσε εἰρηνικὰ στὶς ἀρχὲς τοῦ 15ου αἰῶνα καὶ τάφηκε στὸ κελὶ ποὺ µόναζε.

σιος Γρηγόριος Δοµέστικος

Ἦταν καὶ αὐτὸς περίφηµος ψάλτης τῆς Μεγίστης Λαύρας. Ὅταν ἡγούµενος ἦταν ὁ Ἰάκωβος ὁ Πρικανᾶς, ὁ Γρηγόριος ἔψαλλε κατὰ τὴν παραµονὴ τῶν Φώτων ὄχι τό «Ἄξιόν ἐστι», ἀλλὰ τό «Ἐπὶ σοὶ χαίρει» στὴν λειτουργία. Στὸ τέλος δὲ τῆς ἀγρυπνίας µισοκοιµήθηκε, καὶ να! Βλέπει τὴν Δέσποινα Θεοτόκο νὰ εἶναι πάνω του καὶ νὰ τοῦ λέει: «Ἐδέξω σου τὸ ψαλτικόν, ὦ Δοµέστικε, καὶ εὐχαριστῶ σοι πολλά». Καὶ ἀφοῦ εἶπε αὐτό, τοῦ ἔδωσε στὸ χέρι ἕνα φλουρί, ποὺ ἀµέσως τὸ ἔβαλε, µετὰ ἀπ᾿ αὐτά, στὴν εἰκόνα τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου τῆς Μεγίστης Λαύρας. Ὅλα αὐτὰ βέβαια, σύµφωνα µὲ τὴν παράδοση τῆς µονῆς. Ἔτσι λοιπὸν θεάρεστα ἀφοῦ ἔζησε ὁ Γρηγόριος, ἀπεβίωσε εἰρηνικά.

Τ ατ µέρ τν νάµνησιν ποιούµεθα τς γίας Σκέπης τς περαγίας Δεσποίνης µν Θεοτόκου κα ειπαρθένου Μαρίας, τοι το ερο ατς Μαφορίου, το ν τ σορ το ερο Ναο τν Βλαχερνν, τε σιος νδρέας δι Χριστν σαλς κατεδεν φηπλωµένην ατν νωθεν κα πάντας τος εσεβες περισκέπουσαν». ( γιορτ ατ χει µετατεθε τν 28η κτωβρίου, ποὺ λλάδα γιορτάζει τ µεγάλο γεγονς τς διασώσεως κα πελευθερώσεώς της π τν ταλογερµανικ ζυγό).

Σύναξις (πανήγυρη) τς περαγίας Θεοτόκου τς Γοργοεπηκόου

Ἡ θαυµατουργὴ αὐτὴ εἰκόνα βρίσκεται στὴν Ἱερὰ Μονὴ Δοχειαρίου τοῦ Ἁγίου Ὄρους. Λεπτοµέρειες βλέπε στὸν Συναξαριστὴ τοῦ Ματθαίου Λαγγῆ τόµος Ι´ σελ. 37, ἔκδοση 1992.

Ὁ Ὅσιος Σάββας ὁ ἐν Βησερίᾳ, ὁ θαυµατουργός (Ῥῶσος)

 

Τό Συναξάρι εἶναι ἐπιλογή κειμένων ἀπό τό «ΑΓΙΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ» τοῦ κ.Χρ.Τσολακίδη